Serum cholesterol concentration in psychiatric patients

Uvod: Ra ni je stu di je po ka za le su po ve za no st nis ke kon cen tra ci je ukup nog koles te ro la u kr vi i sui cid nog po na ša nja. Cilj je is tra ži va nja bio us ta no vi ti pos to je li raz li ke u kon cen tra ci ji se rum skog ko les te ro la me đu bo les ni ci ma s raz li či tim psi hi jat rij skim po re me ća ji ma. Ma te ri ja li i me to de: Uzo rak se sas to jao od 677 psi hi jat rij skih bo les ni ka raspo re đe nih u sku pine po di jag no za ma pre ma MKB-10 (F10, F20, F23, F25, F32, F43, F60, X61, X70). Kon cen tra ci ja ukup nog ko les te ro la od re đe na je stan dardnom me to dom na taš te dru go ga da na od pri mit ka na li je če nje u Psi hi jat rijsku bol ni cu “Sve ti Ivan” u raz dob lju od 1. si ječ nja 2005. do 1. trav nja 2005. go di ne. Re zul ta ti: Na đe na je sta tis tič ki zna čaj no ni ža kon cen tra ci ja ko les te ro la kod bo les ni ka s ne na sil nim po ku ša jem sui ci da u od no su na bo les ni ke ko ji ni su poku ša li sui cid, a bo lu ju od shi zof re ni je (P = 0,039), shi zoa fek tiv nog po re me ćaja (P = 0,019), dep re siv nog po re me ća ja (P = 0,002), reak ci je na stres (akut ne i pos ttrau mat ske) (P = 0,019) i po re me ća ja lič nos ti (P = 0,011). Ni je ut vr đe na sta tis tič ki značaj na raz li ka kon cen tra ci je ko les te ro la iz me đu bo les ni ka sa sindro mom ovis nos ti (P = 0,100) i psi ho tič nog po re me ća ja (P = 0,179) u od no su na kon cen tra ci ju ko les te ro la kod bo les ni ka s ne na sil nim po ku ša jem sui ci da. Zak lju čak: Kon cen tra ci je se rum skog ko les te ro la raz li ku ju se me đu psi hi jat rijskim bo les ni ci ma s raz li či tim di jag no za ma, a zna čaj no su ni že kod bo les ni ka s ne na sil nim po ku ša jem sui ci da od bo les ni ka sa shi zof re ni jom, shi zoa fek tiv nim po re me ća jem, dep re si jom, reak ci jom na stres te po re me ća jem lič nos ti. Re zulta ti is tra ži va nja pot vdi li su hi po te zu o po ve za nos ti nis ke kon cen tra ci je ukupnog ko les te ro la i sui cid nog po na ša nja kod psi hi jat rij skih bo les ni ka. Ključ ne ri je či: ko les te rol u kr vi, sui cid, čim be ni ci ri zi ka Abstract

psi hi jat rij skih bo les ni ka.Uo če na je po ve ća na učes ta lo st smr ti sui ci dom kod oso ba ko je su sud je lo va le u kli nič kim is pi ti va nji ma li je ko va za sni ža va nje kon cen tra ci je ko les tero la u kr vi (1).Ta ko je se rum ski ko les te rol slu čaj no pos tao pred me tom is pi ti va nja kao mo gu ći bio lo gij ski čim be nik rizi ka kod oso ba ko je su um r le nep ri rod nom smr ću.Mno ge kas ni je stu di je su dois ta po ka za le da ni zak serum ski ko leste rol pred stav lja čim be nik ri zi ka za sui cid (2)(3)(4).Dru ge pak stu di je ni su us pje le pot vr di ti tu te zu (5,6).Is tra ži vao se i neu ro bio loš ki as pe kt sui ci da.Ko les te rol je pri su tan u središ njem živ ča nom sus ta vu (oko 20%), a va žan je i u smislu sta nič ne struk tu re i nje ne fun kci je.Na čin na ko ji nis ka kon cen tra ci ja ko les te ro la mo že bi ti po ve za na s fun kci jom moz ga još ni je raz jaš nje na.Pos to je broj ne hi po te ze, a jed na od naj ci ti ra ni jih je En gel be r g-o va (1992.)ko ja ka že da se nis ka kon cen tra ci ja ko les te ro la u se ru mu od ra ža va sma nje njem kon cen tra ci je ko les te ro la u moz gu te ti me sni ža va sad r žaj ko les te ro la u mož da nim sta ni ca ma (gli ja sta ni ce, neu ro ni, as tro ci ti).Pret pos tav lja se da ni zak koleste rol mo že sma nji ti ak tiv no st se ro to nin skih re cep to ra i se ro to nin skog tran spor te ra zbog sma nje ne li pid ne mik rovis koz nos ti neu ron ske mem bra ne, jer po ve ća va fl uid no st mem bra ne neu ron skih sta ni ca (7).Me đu tim, ni su sve studi je po ka za le tak ve prom je ne po ve za ne s nis kom kon centra ci jom ko les te ro la.Na sup rot to me, po ka za na je po ve ćana ak tiv no st se ro to nin skog tran spor te ra, te s tim po ve zano po ve ća no preuzi ma nje se ro to ni na (8).Prou ča va ni su i dru gi mo gu ći me ha niz mi kao što je mo du la ci ja fun kci je se ro to nin skog re cep to ra te sud je lovanje ko les te ro la u formi ra nju si nap se (9)(10)(11).Pre ma to me, mo že se zak lju či ti kako ko les te rol ima raz ne uloge u si nap tič kom pri je no su u raz li či tim smje ro vi ma, tj.pre ko mo du la ci je neu rot ran smiter skog sus ta va prom je nom mem bran ske fl uid nos ti, iz ravnom mo le ku lar nom in te rak ci jom ili re gu li ra njem si nap toge ne ze.Ob zi rom na ve li ko za ni ma nje za ut vr đi va nje ve ze iz me đu se rum skog ko les te ro la i sui cid nog po na ša nja pri sut no u li te ra tu ri, te na kon tra ver zne do ka ze, cilj ovo ga ra da bio je is pi ta ti pos to ji li raz li ka u kon cen tra ci ji ko les te ro la u krvi me đu bo les ni ci ma s raz li či tim psi hi jat rij skim di jag no zama.

Ispitanici
Uk lju če ni su svi bo les ni ci prim lje ni na li je če nje u Psi hi jat rijsku bol ni cu "Sve ti Iva n'' u raz dob lju od 1. si ječ nja 2005.do 1.trav nja 2005.go di ne.Bo les ni ci s psi hi jat rij skim di jag noza ma ni ske učes ta los ti nisu bi li uklju če ni u is tra ži va nje.Od os ta lih ukup no 677 bo les ni ka krv je uze ta ti je kom ru tinske ob ra de na taš te dru gog da na od prij ma.Bo les ni ci su po di je lje ni po di jag no za ma pre ma Me đu na rodnoj kla si fika ci ji bo les ti i srod nih zdrav stve nih prob le ma  na ge me nt of psychiat ric pa tien ts.An in crea sed in ci den ce of sui ci dal deat hs was recor ded in sub jec ts in clu ded in clini cal tria ls of cho les te rol lowe ri ng dru gs (1).Se rum cho leste rol has thus in ci den tal ly be co me a to pic of re sear ch as a bio lo gi cal ri sk fac tor in in di vi dua ls dyi ng a vio le nt dea th.In deed, ma ny sub seque nt stu dies fou nd low se rum choles te rol to be a ri sk fac tor for sui ci de (2)(3)(4), whi le ot he rs failed to con fi rm the hypot he sis (5,6).The neu ro bio lo gi cal as pe ct of sui ci de has al so been exten si ve ly in ves ti ga ted.Cho les te rol is fou nd in the cen tral ner vous system (about 20%) and is al so in vol ved in ce ll struc tu re and its fun ction.The mec ha ni sm by whi ch low cho les te rol con cen tra tion mig ht be as so cia ted wi th ce reb ral fun ction has not yet been cla ri fi ed.The re are nu me rous hypot he ses, one of the mo st frequen tly ci ted ones bei ng that pro po sed by En gel be rg (1992), that low se rum cho les te rol con cen tration lea ds to a dec rea sed ce reb ral con cen tra tion of cho leste rol, thus re du ci ng the cho les te rol con te nt in brain cel ls (glial cel ls, neu ro ns, as tro cytes).Low cho les te rol has been pos tu la ted to re du ce the ac ti vi ty of se ro to nin re cep to rs and se ro to nin tran spor ter due to a dec rea sed li pid mic rovis co si ty of neu ro nal mem bra ne be cau se it in crea ses the neu ro nal ce ll mem bra ne fl ui di ty (7).Howe ver, not all studies de mon stra ted su ch chan ges as so cia ted wi th low choles te rol con cen tra tion.The mo re so, an en han ced ac ti vi ty of se ro to nin tran spor ter and a con sequen tial ly in crea sed se ro to nin up ta ke ha ve been re por ted (8).Ot her pos sible mec ha nis ms ha ve al so been stu died, e.g., mo du la tion of the se ro to nin re cep tor fun ction and cho les te rol in volve me nt in the synap se for ma tion (9)(10)(11).Ac cor din gly, it is con clu ded that cho les te rol has diff e re nt ro les in diff e re nt di rec tio ns of synap tic tran smis sion, i.e. via neu rot ran smitter system mo du la tion by chan ge in mem bra ne fl ui di ty, or di re ct mo le cu lar in te rac tion or re gu la tion of synap toge ne sis.The con si de rab le in te re st in the pos tu la ted as so cia tion be tween se rum cho les te rol and sui ci dal at tem pts, and the con tro ver sial evi den ce fou nd in the li te ra tu re sti mu lated the pre se nt stu dy ai med at as ses si ng the pos sib le varia tion in se rum cho les te rol con cen tra tion amo ng pa tients wi th diff e re nt psychiat ric diag no ses.

Patients
All pa tien ts ad mit ted to Sve ti Ivan Psychiat ric Hos pi tal from Ja nua ry 1, 2005 ti ll Ap ril 1, 2005, we re in clu ded in the stu dy.Pa tien ts wi th psychiat ric diag no ses of low preva len ce we re not in clu ded.In a to tal of 677 pa tien ts, fasti ng blood sam ples we re col lec ted du ri ng rou ti ne wo r kup on the se co nd day of ad mis sion.Pa tien ts were di vi ded in to ni ne grou ps ac cor di ng to the In ter na tio nal Clas si fi cation of Di sea ses and Re la ted Heal th Prob le ms, Ten th Re vi-u 9 sku pi na: F10 sin drom ovis nos ti (al ko ho li zam, dro ge, li je ko vi), F20 shi zof re ni ja, F23 psi ho tič ni po re me ćaj, F25 shi zoa fek tiv ni po re me ćaj, F32 dep re siv ni po re me ćaj, F43 reak ci ja na stres (akut na, pos ttrau mat ska), F60 po re me ćaj lič nos ti (pa ra noid ni, di so ci jativ ni, emo tiv ni), X61 ne na sil ni po ku šaj sui ci da (ot ro va nje li je ko vi ma) i X70 nasil ni po kušaj sui ci da (vje ša njem, dav lje njem, oš trim pred me tom).Sku pi na bo les ni ka sas to ja la se od 262 že ne i 415 muš kara ca u do bi od 17 do 89 go di na.Krv za ana li zu uzi ma na je na kon psi hi jat rij skog preg le da pre ma stan dar di zi ra nom pos tup ku i u skla du s etič kim na če li ma (uz odob re nje bolnič kog Etič kog pov je ren stva).

Metode
Kon cen tra cija ukup nog ko les te ro la u se ru mu od re đe na je stan dar dnom me to dom CHOD-PAP na bio ke mij skom anali za to ru Co bas In teg ra 400 tvr tke Roc he Diag nos ti cs s reagen si ma is to ga proiz vo đa ča.

Statistička analiza
Pri kup lja nje po da ta ka za sta tis tič ku ana li zu uči nje no je u prog ra mu Excel 2000 prog ram skog pa ke ta Mic ro so ft Offi ce (Mic ro so ft, SAD).Za sve ana li zi ra ne va ri jab le naprav lje na je des krip tiv na sta tis ti ka.Ho mo ge no st va ri jan ce is pi ta na je Bar tlet to vim tes tom.Nor ma lo st dis tri bu ci je ko les te ro la po sku pi na ma tes ti ra na je Kol mo go ro v-Smirnov lje vim tes tom.Bu du ći je te st ho mo ge nos ti va ri jan ce za do vo ljen za tes ti ra nje raz li ka iz me đu kon cen tra ci je koles te ro la po sku pi na ma ra bi li smo te st ANa li ze VA ri jan ce (ANOVA).Da bis mo ut vr di li ko je sku pi ne toč no či ne tu razli ku rabi li smo vi šes tru ki LSD po st hoc te st.Za sve ana li ze je razi na sta tis tič ke zna čaj nos ti ut vtđe na na 5%.Ana li ze i gra fi č ki pri kaz nap rav lje ni su u sta tis tič kom pa ke tu STATI-STICA 7.1.

Re zul ta ti
Re zul ta ti is pi ti va nja kon cen tra ci je ko les te ro la u se ru mu bo les ni ka s raz li či tim psi hi jat rij skim po re me ća ji ma, dois ta su po ka za li raz li ke me đu po je di nim sku pi na ma.Op će nito, is pi ta ni ci ko ji su po ku ša li sui cid ima li su ni žu kon centra ci ju ko les te ro la u od no su na dru ge bo les ni ke, a među nji ma, oni s di jag no zom ne na sil nog po ku ša ja sui ci da (X61) ima li su naj ni že vri jed nos ti.Raz li ke u kon cen tra ci ji ko les te ro la me đu sku pi na ma s od re đe nim di jag no za ma tes ti ra li smo ANOVA tes tom, bu du ći da je te st ho mo genos ti va ri jan ce po ka zao da ne ma sta tis tič ki zna čaj nih razli ka va ri jan ce (P = 0,19).Ana li za va ri jan ce po ka za la je ka ko pos to ji sta tistič ki zna čaj na raz li ka iz me đu sku pi na bo lesni ka s raz li či tim di jag no za ma (P = 0,012).Vi šes tru kim po st hoc tes tom (LSD) ut vr đe no je da se sku pi na is pi ta ni ka s di jag no zom X61 sta tis tič ki zna čaj no raz li ku je od sku pi na is pi ta ni ka s di jag no za ma shi zof re ni je (F20) (P = 0,039), shizoa fek tiv nog po re me ćaja (F25)(P = 0,019), dep re siv nog sion (I CD-10) (12): F10 de pen den ce syndro me (al co ho li sm, il li cit dru gs, dru gs); F20 schi zop hre nia; F23 psycho tic di sorder; F25 schi zoaff ec ti ve di sor der; F32 dep res si ve di sor der; F43 stre ss reac tion (acu te, pos ttrau ma ti c); F60 per so na li ty di sor der (pa ra noid, dis so cia ti ve, emo tio na l); X61 non vio lent sui ci dal at tem pt (drug poi so ni ng); and X70 vio le nt suici dal at tem pt (han gi ng, suff o ca tion, sha rp ob je ct).The re we re 262 fe ma le and 415 ma le pa tien ts aged 17-89.Blood sam ples we re col lec ted af ter psychiat ric exa mi nation, ac cor di ng to stan dar di zed pro ce du re and in li ne with et hi cal prin cip les (wi th ap pro val is sued by the Hos pi tal Et hi cs Com mit tee).

Methods
To tal se rum cho les te rol con cen tra tion was de ter mi ned by the stan da rd CHOD-PAP met hod on a Roc he Diag nos tics Co bas In teg ra 400 bioc he mis try ana lyzer and rea gen ts from the sa me ma nu fac tu rer.

Statistical analysis
Col lec tion of da ta for sta tis ti cal ana lysis was per for med by use of the Mic ro so ft Offi ce Excel 2000 sof twa re (Micro so ft, USA).Des crip ti ve sta tis ti cs was per for med for all the va riab les ana lyzed.Va rian ce ho mo ge nei ty was tested by Bar tle tt te st and cho les te rol dis tri bu tion nor ma lity ac cor di ng to grou ps by Kol mo go ro v-Smir nov te st.As the te st of va rian ce ho mo ge nei ty pro ved sa tis fac to ry, betwee n-group diff e ren ces in cho les te rol con cen tra tion were tes ted by the ANa lysis Of VA rian ce (ANOVA) te st, whi le mul tip le LSD po st hoc te st was em ployed to iden ti fy the grou ps yiel di ng this diff e ren ce.In all ana lyses, the le vel of sig ni fi can ce was set at 5%.All ana lyses and grap hic presen ta tion we re do ne by use of STATISTICA 7.1 sta tis ti cal pac ka ge.

Re sul ts
Stu dy re sul ts showed the con cen tra tion of se rum cho leste rol to va ry amo ng the grou ps of pa tien ts wi th diff e re nt psychiat ric di sor de rs.Ge ne ral ly, pa tien ts wi th a his to ry of at tem pted sui ci de had a lower le vel of se rum cho les te rol than ot her pa tie nt grou ps, wi th the lowe st le vel mea sured in pa tien ts wi th the diag no sis of non vio le nt sui ci dal at tem pt (X61).Diff e ren ces in se rum cho les te rol con centra tion amo ng pa tie nt grou ps wi th par ti cu lar diag no ses we re es ti ma ted by ANOVA be cau se the te st of va rian ce ho mo ge nei ty showed no sta tis ti cal ly sig ni fi ca nt va rian ce diff e ren ces (P = 0.19).Ana lysis of va rian ce yiel ded a sta tisti cal ly sig ni fi ca nt diff e ren ce amo ng the grou ps of pa tients wi th diff e re nt diag no ses (P = 0.012).Mul tip le po st hoc te st (LSD) re vea led the group of pa tien ts diag no sed wi th X61 to diff er sta tis ti cal ly sig ni fi can tly from the grou ps of pa tien ts diag no sed wi th schi zop hre nia (F20) (P = 0.039), schi zoaff ec ti ve di sor der (F25) (P = 0.019), dep res si ve di sor- po re me ćaja (F32)(P = 0,002), reak ci jom na stres (F43)(P = 0,019) i po re me ća jem lič nos ti (F60)(P = 0,011), či je su koncen tra ci je ko les te ro la bi le vi še (tab li ca 1.).

Ras pra va
Ovim smo is tra ži va njem po ka za li ka ko pos to ji sta tis tič ki zna čaj na raz li ka iz me đu bo les ni ka ko ji su po ku ša li ne na silni sui cid i ko ji su ima li ni že kon cen tra ci je ko les te ro la (4,56 ± 1,47 mmol/L) u kr vi, u od no su na os ta le psi hi jat rij ske boles ni ke s di jag no za ma F20, F25, F32, F43, F60.Pri tom se sku pi na bo les ni ka ko ja je po ku ša la na sil ni sui cid, ia ko oni ima ju op će ni to neš to ni že kon cen tra ci je ko les te ro la u krvi, ni je sta tis tič ki zna čaj no raz likova la od sku pi ne bo les nika ko ji su po ku ša li ne na sil ni sui cid (P = 0,485).Tak vi re zulta ti ne sla žu se s re zul ta ti ma dru gih is tra ži va nja gdje su up ra vo ag re siv ni, im pul ziv ni te bo les ni ci ko ji su po ku ša li na sil ni sui cid ima li zna čaj no ni žu kon cen tra ci ju ko les te rola u kr vi od onih ko ji su po ku ša li ne na sil ni sui cid (4,13,14).Mo gu ći raz log ne posto ja nju raz li ke u kon cen tra ci ji ko leste ro la iz me đu na sil nih i ne nasil nih po ku ša ja sui ci da je u ma lom bro ju tak vih is pi ta ni ka (17 ne na sil nih, 14 na sil nih po ku ša ja sui ci da).Uz to, pos to je pret pos tav ke ko je uka zuju na to da na čin sui ci da od re đu je dos tup no st od re đe nih vanj skih čim be ni ka za po činje nje tak vog ti pa sui ci da (15).Tak vo tu ma če nje uma nju je po ten ci jal nu važ no st bio lo gijskog čim be ni ka te mo že objas ni ti ne pos to ja njem raz li ke u kon cen tra ci ji ko les te ro la me đu na šim bo les ni ci ma skupi na s na sil nim i ne na sil nim po ku ša jem sui ci da.Zanim lji-  der (F32) (P = 0.002), stre ss reac tion (F43) (P = 0.019) and per so na li ty di sor der (F60) (P = 0.011), whi ch all had hig her se rum cho les te rol le ve ls (Tab le 1).

Dis cus sion
The pre se nt stu dy de mon stra ted sta tis ti cal ly sig ni fi ca nt diff e ren ces in se rum cho les te rol be tween non vio le nt suici de at tem pte rs and all ot her psychiat ric pa tien ts diag nosed wi th F20, F25, F32, F43 and F60.Se rum cho les te rol concen tra tion was lower in the for mer (4.56 ± 1.47 mmol/L).The group of vio le nt sui ci de at tem pte rs al so had lower serum cho les te rol, howe ver, the diff e ren ce from the group of non vio le nt sui ci de at tem pte rs did not rea ch sta tis ti cal sig ni fi can ce (P = 0.485).The se re sul ts are in con tra st to tho se re por ted from ot her stu dies whe re vio le nt sui ci de at tem pte rs we re fou nd to ha ve a sta tis ti cal ly sig ni fi can tly lower se rum cho les te rol in com pa ri son to non vio le nt suici de at tem pte rs (4,13,14).The ab sen ce of sig ni fi ca nt diff eren ce in se rum cho les te rol be tween the vio le nt and nonvio le nt sui ci de at tem pte rs in our stu dy may ha ve been due to the sma ll num ber of the se pa tien ts (17 non vio le nt and 14 vio le nt sui ci de at tem pts).In ad di tion, the mo de of at tem pti ng sui ci de has been pre su med to be de ter mi ned by the avai la bi li ty of so me exter nal fac to rs for the par ti cular type of sui ci de (15).This con ce pt wou ld dec rea se the po ten tial ro le of bio lo gi cal fac tor and may explain the lack of diff e ren ce in cho les te rol le vel be tween our pa tie nt grou ps of vio le nt and non vio le nt sui ci de at tem pte rs.Inte-vi su i re zul ta ti za sku pi nu s dep re siv nim po re me ća jem, gdje su vri jed nos ti ko les te ro la (5,63 ± 1,33 mmol/L) naj više od svih is pi ti va nih sku pi na, što se ne sla že s is tra ži va njima dru gih au to ra ko ji na la ze ja ku po ve za no st dep re si je i ni že kon cen tra ci je ko les te ro la u kr vi (16)(17)(18) i ti me sklo nost tak vih bo les ni ka sui ci du.Mo gu ća og ra ni če nja ovo ga is tra ži va nja vje ro jat no su u tome što ni je is pi ta na mo guća psi hi jat rij ska po vi je st is pi ta nika ko ji su po ku ša li sui cid, te sto ga nis mo ima li po dat ke o nji ho vim dru gim psi hi jat rij skim di jag no za ma.Ta ko bis mo dois ta mog li ut vr di ti ko ji su bo les ni ci sklo ni ji sui ci du i koje su to kon cen tra ci je se rum skog ko les te ro la ko je bi mogle pos lu ži ti kao bio ke mij ski po ka za te lji sklonos ti sui ci du.Svjes ni smo og ra ni če nja ovoga is tra ži va nja zbog ne dostat ka po da ta ka o in dek su tje les ne ma se (BMI, en gl.bo dy ma ss in dex), či jim se po ve ća njem sma nju je ri zik od sui ci da (19).Mo že se pretpos ta vi ti po ve ća na sklo no st sui cid nom po na ša nju kod bo les ni ka sa sin dro mom ovis nos ti (al koho li zam, dro ge, li je ko vi) (F10) i psi ho tič nog po re me ća ja (F23), bu du ći da ni je do bi ve na sta tis tički zna čaj na raz li ka u kon cen tra ci ji ko les te ro la u od no su na bo les ni ke s ne nasil nim po ku ša jem sui ci da (kon cen tra ci je ko les te ro la kod tih sku pi na bo les ni ka bi le su pod jed na ke).Ka ko je ovis nost o al ko ho lu ri zik za sui cid (20), kon cen tra ci ja se rum skog ko les te ro la već se is tra ži vala kod ovis ni ka o al ko ho lu, no ni je na đe na jas na ve za iz me đu sui ci da i ko ncen tra ci je koles te ro la u kr vi (21).Na ši se re zul ta ti sla žu i s ut vr đe nom sni že nom kon cen tra ci jom ko les te ro la kod ovis ni ka o kokai nu, ko je su u li te ra tu ri po ka za ne kao pre dik tiv ne za rela ps ko kain ske ovis nos ti (22).Ka ko je na đe na sta tis tič ki zna čaj na raz li ka u kon cen tra ciji ko les te ro la iz me đu bo les ni ka ko ji su pri pa da li sku pi ni s di jag no zom nena sil nog po ku ša ja sui ci da i sku pi na bo lesni ka s di jag no za ma F20, F25, F43, F60 a ko je su bi le sta tistič ki zna čaj no vi še, mo že se pret pos ta vi ti da bi sni že nje kon cen tra ci je ko les te ro la u kr vi kod tak vih bo les ni ka moglo upu ći va ti na ri zik od sui cid nog po na ša nja.Bu du ća bi se is tra ži va nja tre ba la ba vi ti pra će njem kon centra ci je ko les te ro la kod svih psi hi jat rij skih bo les ni ka kroz du že raz dob lje.To bi bi lo na tra gu dru gih is tra ži va nja ko ja su kroz du go raz dob lje pra će nja zdra vih is pi ta ni ka u studi ji čim be nika ri zi ka za ko ro nar ne bo les ti ut vr di la da su nis ke kon cen tra ci je ko les te ro la kao i kon cen tra ci je ko je su kroz go di ne pa da le po ve za ne s po ve ća nim ri zi kom za smrt od sui ci da (23).Kon cen tra ci je ko les te ro la mog le bi ta ko pos lu ži ti kao čim be nik pre dis po zi ci je za sui cid no pona ša nje, te ta ko dop ri ni je ti pre ven ci ji sui ci da kod psi hi jatrij skih bo les ni ka.

Zah va la
Zah va lju je mo dr.sci.Ana-Ma ri ji Jaz bec na po mo ći u sta tisti čkoj ob ra di po da ta ka.
res ti ng re sul ts we re ob ser ved in the group of pa tien ts with dep res si ve di sor der, whe re the hig he st se rum cho les terol le vel was mea su red (5.63 ± 1.33 mmol/L).This fi n di ng was in con sis te nt wi th ot her li te ra tu re re por ts on a stro ng cor re la tion be tween dep res sion and low se rum cho les terol (16)(17)(18), im plyi ng sui ci dal be ha vior in the se pa tien ts.The pre se nt stu dy pro bab ly suff e red from so me li mi ta tions be cau se we did not explo re the po ten tial psychiat ric his to ry of sui ci de at tem pte rs, whi ch may ha ve re vea led coexis ten ce of so me ot her psychiat ric di sor de rs.In this way, the infor ma tion on sui ci dal be ha vior and on the cho les te rol le vel in di ca ti ve of su ch be ha vior wou ld be by far mo re exa ct.We are al so awa re of the stu dy li mi ta tion due to the la ck of da ta on bo dy ma ss in dex (BMI), as the in crea se in BMI has been de mon stra ted to re du ce the ri sk of sui ci de (19).An in crea sed sui ci dal be ha vior cou ld be assu med in pa tien ts wi th de pen den ce syndro me (al co ho lism, illi cit dru gs, dru gs) (F10) and psycho tic di sor der (F23), sin ce the re was no sta tis ti cal ly sig ni fi ca nt diff e ren ce in se rum cho les te rol in com pa ri son wi th non vio le nt sui ci de at tem pte rs (in the se grou ps, se rum cho les te rol con cen tratio ns we re qui te com pa rab le).As al co hol de pen den ce poses a ri sk of sui ci de (20), serum cho les te rol con cen tra tion has al rea dy been in ves ti ga ted in sub jec ts suff e ri ng from this psychiat ric di sor der; howe ver, no ove rt as so cia tion was fou nd be tween se rum cho les te rol and sui ci de at tempts (21).Our re sul ts are con sis te nt wi th the lower cho les terol le vel re cor ded in co cai ne abu se rs, de mon stra ted to be pre dic ti ve of co cai ne de pen den ce re lap se (22).The sta tis ti cal ly sig ni fi ca nt diff e ren ce in se rum cho les terol le ve ls be tween the group of non vio le nt sui ci de at tempte rs and grou ps of pa tien ts diag no sed wi th F20, F25, F43 and F60, whi ch showed sta tis ti cal ly sig ni fi can tly hig her serum cho les te rol, ap pea rs to sug ge st that lowe ri ng se rum cho les te rol may im ply the ri sk of sui ci dal be ha vior in these pa tien ts.Ad di tio nal stu dies shou ld in clu de se rum cho les te rol moni to ri ng over a lon ger pe riod in all grou ps of psychiat ric pa tien ts, on the mo del of lo ng-te rm fol low up stu dies of ri sk fac to rs for co ro na ry di sea se con duc ted in heal thy subjec ts, whi ch fou nd a low cho les te rol con cen tra tion and cho les te rol con cen tra tion dec li ni ng over yea rs to be as socia ted wi th an in crea sed ri sk of dea th from sui ci de (23).Ac cor din gly, cho les te rol con cen tra tion cou ld be used as a fac tor of pre dis po si tion for sui ci dal be ha vior, thus contri bu ti ng to the pre ven tion of sui ci de in psychiat ric pa tients.

Ac knowled gme nt
The aut ho rs are than kful to Ana-Ma ri ja Jaz bec, PhD, for her va luab le as sis tan ce in sta tis ti cal da ta pro ces si ng.
Kon cen tra ci ja ukup nog ko les te ro la u se ru mu bo les nika svr sta nih u 9 sku pi na s di jag no za ma pre ma MKB-10 (ANOVA, P=0,012)

TABLE 1 .
To tal se rum cho les te rol con cen tra tion in ni ne pa tie nt grou ps ac cor di ng to I CD-10 clas si fi ca tion (ANOVA, P=0.012)